هند سیاست‌های همجواری در مرحلۀ اوّل و ساگر یعنی اقیانوس را تکرار می‌نماید

نویسنده: دکتر گلبین سلطانه

مترجم: دکتر احمد علی

نخست وزیر نارندرا مودی در اواخر این هفته پس از به‌عهده‌گیری سمت نخست وزیر هند برای دوّمین دوره‌اش اوّلین بازدید خارجی خود از مالدیو و سریلانکا را انجام داده. بازدیدهایش از این دو کشور همجوار دریایی نشانگر عالی‌ترین ترجیحات هند به‌سیاست همجواری در مرحلۀ اوّل و اصولِ امنیت و رشد برای همگان در منطقه می‌باشد.

آقای مودی باوجود توجّه به‌سیاست همجواری در مرحلۀ اوّل در دوران اوّلین دوره‌اش بعلّت بن بست سیاسی در آنکشور که فقط پس از انتخاب ابراهیم محمد صالح بعنوان نخست وزیر در ماه اکتبر ۲۰۱۸ میلادی به‌پایان رسیده، نتوانست بازدید رسمی از مالدیو نماید. نخست وزیر هند در ماه نوامبر ۲۰۱۸ میلادی برای شرکت در مراسم تحلیف صالح بعنوان رئیس جمهور آنکشور از آنکشور جزیره‌ای بازدید نمود. با انتخاب نمودن مالدیو بعنوان اوّلین کشور برای بازدیدش در دوّمین دوره‌اش نخست وزیر هند قصد دولتش برای همکاری و هیئت حاکمۀ صالح برای افزایش و استحکام روابط مرسومی محکم مابین هند و مالدیو را نشان داده.

به‌نخست وزیر مودی در دوران بازدید دوروزه‌اش جایزۀ دستور حکومت برجستۀ عزّالدّین تقدیم شد. قراردادهایی راجع به‌تدوین چارچوب برای همکاری در زمینه‌های متعدّد مبادله شده که شامل یادداشت‌های تفاهم در زمینه‌های آب‌شناسی، بهداشت، انجام خدمات مسافربری و کشتی‌رانی در دریا، همکاری در ظرفیت‌سازی گمرکات، برنامۀ تربیت و ظرفیت‌سازی برای کارمندان غیرنظامی مالدیو و قرارداد فنّی راجع به‌اشتراک اطّلاعات کشتی‌رانی مابین نیروی دریای هند و نیروی دفاع ملّی مالدیو می‌باشد.

نخست وزیر مودی به‌پارلمان مالدیو خطاب نموده که امتیازی است که به‌یک شخصیت ارجمند خارجی فقط برای یکبار در مجلس دارای سابقۀ 86 سال داده شده. آقای مودی در خطابه‌اش به‌مجلس ملّی مالدیو راجع به‌بصیرتش در مورد یک جهان دموکراتیک، عادلانه و مساوی و آرزویش برای مشاهده صلح و پیشرفت پایدار در منطقۀ اقیانوس هند سخن راند.

نخست وزیر هند با رئیس مجلس محمد نشید، نایب رئیس جمهور فیصل نسیم و رهبران سیاسی بشمول رهبر نهضت اصلاح مامون عبدالقیوم، رهبر حزب جمهوری قاسم ابراهیم و رهبر حزب عدالت عمران عبدالله نیز ملاقات نمود. این مذاکرات متمرکز به‌افزایش دموکراسی در مالدیو و نگهداری یک ائتلاف حاکمه بود.

این بازدید سمبولیک و نشانگر روابط ویژه‌ای است که هند با مالدیو دارد. این بازدید خیلی موفقیت‌آمیز محسوب شده. پریزیدنت صالح در بیانیۀ مشترک سیاست هند در مرحلۀ اوّل دولتش را تجدید نموده و برای پشتیبانی کامل دولتش از تعمیق مشارکت به‌نفع متقابل چندجانبه مابین هند و مالدیو قول داد. او همچنین از داوطلبی هند برای عضویت دایمی هند در شورای امنیت سازمان ملل و برای داوطلبی هند برای یک کرسی غیردایمی هند برای سال ۲۱-‌۲۰۲۰ حمایت نموده. بهبودی قابل ملاحظه‌ای در روابط دوجانبۀ هند و مالدیو متوقع است.

نخست وزیر در مسیر بازگشت خود به‌هند از مالدیو یک توقف کوتاهی در سریلانکا نموده. آقای مودی در دوران اقامت چهار ساعتی خود در کولمبو با پریزیدنت مایتریپالا سریسنا، نخست وزیر رانیل ویکرم سینگی، اعضای متعدد دیگر کابینه، رهبر حزب مخالف ماهیندرا پاکسا و رهبران ائتلاف ملّی تامیلی نیز ملاقات نموده. او از کلیسای سینت انتونی برای تجلیل از قربانیان حملۀ روز یکشنبه بمناسبت عیدپاک مسیحی، زیارت نموده.

هدف عمدۀ این بازدید کوتاهش از آنکشور اظهار همبستگی با سریلانکا بوده چون آنکشور مواجه با حملات تروریستی مخوب گردیده. آقای مودی اوّلین رهبر خارجی است که پس از انفجارهای وحشت‌ناک روز یکشنبه بمناسبت عیدپاک مسیحی از کشور جزیره‌ای بازدید نموده. پریزیدنت سریسنا با این بیانیه‌اش که این بازدید در توسعۀ عمران، اقتصادی، تجاری و سیاحتی سریلانکا مفید خواهد بود از نخست وزیر هند امتنان و تشکّر نمود. این حمله بر صنعت سیاحت سریلانکا تاثیر منفی گذاشته. گمان می‌رود این بازدید یک سگنال مثبت را به‌جهان دربارۀ محیط امنیتی سریلانکا خواهد داد. نخست وزیر هند و رئیس جمهور سریلانکا در دوران مذاکرات دوجانبه برای تشدید همکاری در زمینه‌های ضدّ تروریسم و افراط گرایی موافقت نموده.

این بازدیدها مظهر قصد نخست وزیر نارندرا مودی برای همکاری با کشورهای همجوار برای مبارزه با تروریسم و تضمین امنیت دریایی بوده است.