مرزهای جدید در همکاری انرژی هند و روسیه

نویسنده: ساتیاجیت موهانتی

مترجم: محمود عالم ملک

هند و روسیه دارای سابقۀ روابط دوستانه و همکارانه بسیار محکم در حدود گستردۀ زمینه‌ها می‌باشند. هردو ملّت راجع به‌تحکیم مناسبات و جهت نوین دادن به‌همکاری انرژی‌شان اندکی پیش از بازدید نخست وزیر نارندرا مودی از روسیه برای شرکت در جلسۀ فورم اقتصادی شرق و کنفرانس سران هند و روسیه ویلادی‌ووستوک تصمیم گرفته‌اند. صحنه‌ای برای کنفرانس سران مودی و ولادیمیر پوتین با بازدید موفقیت‌آمیز وزیر هند برای نفت و گاز طبیعی دهرمیندر پرادان از روسیه در هفتۀ گذشته تعیین شده است. همکاری انرژی هفته‌ای و مرسومی هند و روسیه در عصر جنگِ سرد هردو ملّت تصمیم گرفته‌اند این همکاری تاریخی را یک مسیر نوین بدهند.

مرحله‌ای که به‌کار مناسب راجع به‌سیاست انرژی موجودۀ هند و روسیه خلاصه می‌کند شالودۀ دامنه‌دار می‌باشد. طوریکه هردو کشور چاره‌هایی را برای توسعه و گسترش دادن شبکه‌های بازار و کاهش دادن مخاطره‌ها مورد پیگردی قرار می‌دهند. هند اصلاً در کاهش وابستگی‌ها و حسّاسیت‌های همراه مرتبط با تامین نیازمندی‌های انرژی آن از منطقۀ خلیج غیراستوار علاقه‌مند می‌باشد. روسیه مواجه با تهدیدهای مکرّر تحریمات و اختلال‌ها مابعد انقلاب گاز شیل از یک سیاست کثیرالقطبی دنبال کرده است که شامل توجّه بسوی آسیا برای بازارهای متبادل انرژی می‌باشد. بنابراین اتکاء متقابل مرحله‌ای را برای تحکیم روابط انرژی بیشتری در دوران بازدید پرادان از روسیه تهیّه نموده است.

وزیر نفت و گاز طبیعی هند در رأس یک هیئت اختیارات عالیِ مقامات ارشد دولت و نمایندگان صنعت قرار گرفت و یک سیری جلسه‌ها را با مقامات دولتِ روسیه و نمایندگان بخش خصوصی بعمل آورد. جلسه‌ها با یوری تروتنف معاون نخست وزیر روسیه و الگزیندر نوواک وزیر انرژی منجر به‌یک بررسی دامنه‌دار همکاری بخش هیدروکاربن گردید و لحن را برای منبع نفت و گاز و همچنین زغال فلزی بخصوص به‌منطقۀ شرقِ دور روسیه و افزایش سرمایه‌گذاری‌های متقابل بخش انرژی تعیین کردند.

نتایج مهم بزرگ بازدید وزیر هند از مسکو ببار آمد. هند توقعات خود را تعیین نمود که روسیه یک عضو باضافۀ سازمان کشورهای صادرکنندۀ نفت باید یک نقش پیشگیرانه‌ای در تامین نفت خام و کنترل تنزل‌های قیمت نوسانات را ایفا نماید. وضع تغییرات پی در پی در چند سال گذشته منجر به‌یک بن‌بست ضرر متقابل برای هردو کشورهای تولیدکننده و مصرف‌کننده گردیده است. این خارج از موضوع نخواهد بود که هند بیش از چهار پنجم نفت خام خود را از سازمان کشورهای صادرکنندۀ نفت بدست میارد و کاهش‌های تولید توامبا ناتوانی‌های سیاسی و جغرافیایی به‌اقتصاد هند شدیداً ضرر رسانید.

هردو وزیر انرژی هند و روسیه بنیان را برای یک قرارداد همکاری انرژی گسترده ای که قرار است در جلسۀ کنفرانس سران مودی و پوتین در ولادی‌ووستوک امضا شود گذاشتند.

راهروهای انرژی مناطق شرق دور سرشار از انرژی روسیه با هند را مرتبط خواهد ساخت. یک نتیجۀ مربوطه این می‌باشد که سرمایه‌گذاری‌های متقابل در پروژه‌های بخش انرژی بیشتر افزایش داده شود. روسیه بزرگترین مقصد سرمایه‌گذاری نفت و گاز هند می‌باشد. کنسرسیوم‌های نفت و گاز بخش دولتی هند شامل شرکت‌ها از قبیل سازمان کشورهای صادرکنندۀ نفت با شرکت محدود نفت هند بطور زیاد در شرکت‌های انرژی روسیه با در پروژه‌ها در ساخالین، وانکار و تاس توریخ سرمایه‌گذاری کرده‌اند.

از دیدگاۀ روسیه این همچنین ردپای سرمایه‌گذاری روبه‌توسعۀ چین در مناطق از قبیل سیبریه را متوازن می‌سازد. گیل یک شرکت برجستۀ گاز دولتِ هند یک کنترات طویل مدّتی ال‌ان‌جی یعنی گاز طبیعی مایع با گروۀ گازپروم روسیه ۲۰۱۸ را مجدّداً مورد مذاکره قرارداد. این قابل ملاحظه است که شرکت‌های روسیه مانند روسنفت دارای سرمایه‌گذاری‌های سهم بزرگ در شرکت‌ها مانند نفت ایسار است که اکنون انرژی نایارا می‌باشد. هند همچنین به‌شرکت‌های روسیه مانند نوواتک با فرصت‌هایی در پروژه‌های گاز طبیعی مایع و توزیع گاز شهر آن و شرکت در فعالیت‌های متعدّد اکتشاف، تولید و تصفیه‌ای پیشنهاد کرده است.

بازدید پرادان قبل از جلسۀ سطح کنفرانس سران نقطۀ برجسته را مشخّص می‌سازد که هردو ملّت مرتبط با همکاری انرژی می‌باشند. ۲۰مین جلسۀ سالیانه کنفرانس سران در ولادی‌ووستوک در شرف نشان دادن یک تغییر الگو در دیپلوماسی انرژی دوجانبه می‌باشد و برای داشتن عواقب دوررس تا جاییکه چشم‌انداز انرژی جهانی مربوط است تعهد می‌نماید.