دشواریهای روبه افزایش عمران

نویسنده: دکتراشوک بِهوریا

مترجم: دکتراحمدعلی

نخست وزیرپاکستان عمران خان بازدید دو روزه‌ای را از چین انجام داد. رئیس ارتش پاکستان ژنرال قمر جاوید باجوا نیز جلوتر از بازدید آقای خان برای ملاقات با همتایش ژنرال ژانگ یوکسیا و مقامات نظامی برجسته ارتش آزادی خواه خلق به بیجینگ رسید. ژنرال باجوا همراه نخست وزیر عمران خان در جلساتش با رئیس جمهور چین شی جین پینگ ونخست وزیر لی ککیانگ شرکت نموده. این خیلی حایز اهمیت است که این سومین بازدید عمران خان از چین درظرف کمتر از یک سال بود.

بیانیه‌ مشترک صادره پس ازاین بازدید عزم راسخ دو کشور برای تحکیم بیشتر مشارکت تعاونی سوق الجیشی همیشگی پاکستان وچین بمنظور تشکیل یک آتیه مشترک در دور جدید را مجدداً تصدیق و تایید نموده.

این بیانیه بطوریکه متوقع بوده حاوی یک بند راجع به وضعیت درجامو وکشمیر نیز بوده. درحین راضی نمودن پاکستان با تذکرش در قطع نامه‌های سازمان ملل که اغلب چین می داند غیر قابل اجرا است، بیجینگ یک پیام واضح را به پاکستان برای حل وفصل نمودن این مسئله بطور جانبه‌ای با هند ابلاغ نموده.

بطور مهم بازدید عمران خان درظرف فقط چند روز قبل از بازدید رئیس جمهور چین از هند و جلسه نیروی ضربتی اقدام مالی که رعایت تعهدات پاکستان را مورد ارزیابی قرار می دهد صورت گرفته. این توقع طبیعی بود که هردو آقای خان و ژنرال باجوا درجلسات شان با رهبری چین موضوع کشمیر را مطرح خواهند نمود و پیامی را ابلاغ خواهند نمود که دو کشور هنوز بریک صفحه قرار دارند. بهرحال پریزیدنت شی موضوع کشمیر را در دوران جلسه سران غیر رسمی با نخست وزیر مودی در مالاپورم اصلاً مطرح ننموده.

بهرحال سخنرانی آقای خان در مجمع عمومی سازمان ملل و همچنین بازدیدش از چین باعث عکس العمل‌های مخلوط بوده. اغلب مفسرین درپاکستان ارزیابی معقول را ازخود نشان دادند. آنها به این نتیجه رسیدند که هرکوششی که عمران ممکن است برای مقبولیت سیاسی‌اش در پاکستان انجام بدهد، تاثیر مجموع تلاشهایش راجع به تصمیم هند برای لغو سازی ماده‌های ۳۷۰ و ۳۵ اِ قانون اساسی هند و تنظیم مجدد ایالت جامو وکشمیر صفر خواهد بود.

دیگران نیز وجود داشته که می گویند که در گذشته ذوالفقارعلی بوتو و بینظیر بوتو و نواز شریف این چنین سخنرانی‌ها را ایراد نموده که بر روش برخورد هند نسبت به کشمیر تاثیری نگذاشته.

عمران خان و حامیانش باور نموده که اقدام هند برای آنها را در سیاست پاکستانی منفعت بخش نبوده. این به مخالفین فرصتی فراهم آورده تا او را مورد انتقاد قرار بدهند. آنها بی کفایتی و معصومیت سیاسی او برای عدم پیش بینی اقدام هند در جامو وکشمیر را بباد انتقاد گرفتند. بلاول بوتو، آقای خان و مربیانش یعنی ارتش را بباد انتقاد گرفته گفت که عمران خان یک دست نشانده کسانی‌است که کنترل او در دست دیگران قرار دارد. مولانا فضل الرحمان کاملاً آماده است به این توقع که بتواند از نارضایتی عمومی با سیاست‌های عمران خان سود ببرد راهپیمایی‌اش به اسلام آباد را ادامه بدهد.

دولت خان مواجه با تورم روبه افزایش، بیکاری و کاهش نرخ جمع آوری مالیات و سرمایه گذاری‌ها می باشد. یک ارزیابی اخیر توسط یک شرکت تحقیقات و مشورت بازار جهانی نشان داده که اعتماد مردم دراقتصاد پاکستانی روبه کاهش نهاده است. موقعیت پاکستان به میزان ۳۳.۸ درمقابل ۶۲.۹ برای هند قرار داشته. پیش بینی‌های کوتاه مدتی برای شش ماه آینده با این اظهار نظر تقریباً ۷۹ درصد مردم خیلی تیره وتار می باشد که پاکستان دریک جهت نادرست گامزن است.

در محبوبیت روبه کاهش عِمران، احزاب مخالف پاکستان احساس احیای خوشبختی‌های سیاسی خود می نمایند. هردو بلاول و نواز شریف از راهپیمایی فضل الرحمان برای بی ثباتی بیشتر عمران خان و آزمایش نیروی روابطش با ارتش، تایید می نمایند.