تشريک استراتژيکی هند و روسيه به‌ترفيع گرائيده

نويسنده: آشوک ساجّنهار

مترجم: شمس شيروانی

نخست وزیر هند طی گفتگوی تلفنی با ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه او را به‌انجام موفقیت‌آمیز رفراندم درقبال ترمیمات قانون اساسی در روسیه که از ۲۵ ژوئن تا یکم ژوئیه ۲۰۲۰ برگزارشده بود تبریک گفت. پیروزی در رفراندم پوتین را احتمالاً دو دور اضافی ۶ساله تا سال ۲۰۳۶ بعنوان رئیس جمهور بعد از تکمیل دورۀ جاری‌اش در سال ۲۰۲۴ مجاز خواهد ساخت. نخست وزیر مودی اولین رهبر جهانی بود که پوتین را به‌موفقیت او تبریک گفته است

حین ستودن از جشنگیری ۷۵مین سالروز پیروزی در جنگ جهانی دوم، مودی شرکت یک گروه نظامی هندی در رژۀ روز پیروزی در ۲۴ ژوئن را بعنوان الگوی دوستی پایدار میان هند و روسیه قلمداد نمود

رهبران مذکور تدارکات موثر اتخاذشده از سوی هردو کشور برای نفی عواقب ناشی از پاندامیک کووید-۱۹ را بحث و بررسی نمودند. آنها بداشتن روابط نزدیکتری هند و روسیه جهت مقابلۀ مشترک چالش‌های جهان مابعد کووید-۱۹ موافقت نمودند. نخست وزیر هند اشتیاق خود برای پذیرفتن رئیس جمهور پوتین به‌هند برای جلسۀ سران دوجانبه‌ای سالانه در آخر سال جاری ۲۰۲۰ ابلاغ نمود. طی گفتگوی مذکور رئیس جمهور روسیه بر تعهد خود جهت تحکیم شراکت استراتژیکی ممتاز و استثنایی میان دو کشور در تمام زمینه‌ها تاکید ورزید

قبل از ظهور فدراسیون روسیه بعنوان یک کشور مستقل در سال ۱۹۹۱، هند و اتحادیۀ شوروی با یک تشریک قوی یگانی برخوردار بود که اوج خود را در سال ۱۹۷۱ با امضای پیمان صلح دوستی و همکاری مشاهده نمود. آن ضامن آزادی بنگلادش در عواقب بعدی جنگ هند و پاکستان، علی‌رغم مخالفت سرسخت هردو ایالات متحدۀ آمریکا و چین نسبت به‌آن گردید

بعد از فروپاشی اتحادیۀ شوروی در سال ۱۹۹۱، روسیه و هند در سال ۲۰۰۰ وارد یک استراتژیکی شدند که بعداً در سال ۲۰۱۰ به‌یک تشریک استراتژیکی ممتاز ترفیع یافت. یک جلسۀ سران سالانه روابط میان رهبران هردو کشور در دوران اولین بازدید رئیس جمهور پوتین از هند در سال ۲۰۰۰ راه اندازی شد. آن اقدامی نسبت به‌اهمیت و ارجحیتی است که هردو کشور نسبت به‌این روابط قایل‌اند که درنتیجه، این نوع جلسۀ سران بطور هرسال از ۲۰ سال گذشته متناوباً در کشور یکدیگر برگزار می‌شوند

۲۰ سال گذشته شاهد رشد و توسعه سریع مناسبات در زمینه‌های متعددی بوده‌اند. دفاع یکی از چشمگیرترین زمینه‌های این نوع همکاری می‌باشند. درحالیکه هند در ظرف سالها خریداری‌های دفاعی را متنوع ساخته و کشورهایی مانند ایالات متحدۀ آمریکا، فرانسه و اسرائیل شامل آن می‌باشند، اما روسیه هنوز هم تشکیل دهندۀ ۶۰ درصد کل خریداری‌های تجهیزات دفاعی می‌باشد

در صحنۀ امنیت کنونی با وضیعت اختلافات در لداخ با چین، الزامی است که تمام تدارکات دفاعی سفارش شده توسط هند از روسیه ازقبیل هواپیماهای میگ و سوخوی، موشک‌های سیستم دفاعی اس-۴۰۰، هلیکوپترهای کاموف ۲۲۶- تی و تانک‌های تی-۹۰ وغیره و تمام یدکی‌ها با سرعت تمام به‌هند تهیه شوند. راجنات سینگ وزیر دفاع هند که در مراسم جشگیری ۷۵مین سالروز پیروزی بر نازیسم در ۲۴ ژوئن در مسکو شرکت کرده بود نیز مذاکرات را درقبال تهیۀ سریع احتیاجات دفاعی هند برگزار نمود. روسیه به‌برآوردن کامل تعهدات خویش وعده داده است

علی‌رغم تشریک روبه‌رشد روسیه با چین و مناسبات روبه‌رشدهند با ایالات متحدۀ آمریکا، روابط هند و روسیه شکوفا شده است. هند بخاطر خرید موشک‌های سیستم‌های دفاعی اس-۴۰۰ از روسیه از قیودات ایالات متحده تحت قانون داخلی‌اش به‌عبارت قانون خنثی‌سازی متخاصیمی آمریکا ازطریق اعمال تحریمات، تصمیم گرفته است که از آن عدول نماید

انرژی هسته‌ای غیرنظامی، نفت، گاز، زغال سنگ و سایر موارد از بخش‌های دیگری‌اند که همکاری در آن با سرعت چشمگیر توسعه می‌یابد. تجارت دوجانبه‌ای زمینۀ تکی است که همکاری به‌کمتر از هدف مطلوب می‌باشد اما تلاش‌های چشمگیر جهت نایل آمدن بر هدف تجارت دوطرفه به‌ارزش ۳۰ میلیارد دلار آمریکایی تا سال ۲۰۲۵ ادامه دارد

گفتگوی تلفنی نخست وزیر مودی با رئیس جمهور پوتین یک جنبۀ تحریک چشمگیری را به‌تشریک دوجانبه‌ای بخشیده است. در صحنه روبه‌تغییر سریع ژئوپولیتک، روابط هند و روسیه نه فقط منفعت‌بخش متقابله‌ای می‌باشند بلکه نیز یک منبع امنیت، ثبات و خوشحالی منطقه‌ای و جهانی است